آهوان
آهوان، نام روستای در دهستان اسحاق آباد از بخش اسحاق آباد شهرستان زبرخان واقع در استان خراسان رضوی است .

این روستا از آخرین روستاهای بخش زبرخان است واز طرفی هم مرز روستاهای حومه نیشابور در فاصله 18 کیلو متری ودر جنوب غربی بخش زبرخان به فاصله 9کیلومتری ازقدمگاه رضوی قرار گرفته است
روستا آهوان در شرق شهرستان نیشابور ود جنوب غربی بخش زبرخان واقع شده است از لحاظ جغرافیای در دشتی صاف و در دامنه های کوههای بینالود قرار گرفته است
از شمال به راه آهن بین الملی تهران- مشهد و روستا های جلال آباد و خسرو آباد
اگر از شمال وارد روستای آهوان شوید دشت سرسبز و خرم آهوان در زمینهای معروف به جلال آباد چشم انداز بسیار زیبای در بهاران و تابستان خواهد داشت. حلقهای گنبدی شکل چاهای فنات آهوان که دارای آب بسیار سردو شیرین است در این قسمت روستا قراردارد .
هر از چند گاهی قطار های سریع السیر مشهد تهران با دمیدن در صوت های خود این زیباییها را دو چندان می نمایند. خانه و منازل شیک این قسمت از روستا از دیگر جلوه ها ومناظر زیبای روستا می باشد.
از جنوب به جاده آسفالت نیشابور اسحاق آباد و روستای فتح آباد

مسافرین و آهوانیهای که از جنوب روستا وارد می شوند ازمیان دشت سر سبزو صاف زمینهای آهوان و نوبهار می گذرند و پس از طی طریق کردن مصافتی به باغهای بسیار زیبا و پر از انگور آهوان خواهند رسید .

درختان سر سبز و سر به فلک کشیده آهوان که همراه با گل دسته های زرین مسجد که در اوج آسمان خود نمایی می نمایند از دیگر جلوه های بیاد ماندنی و خاطره انگیز آهوان خواهد بود.
از شرق به روستاهای عباس آباد و دستجرد آقا بزرگ از شمال شرق به ایستگاه راه آهن خیام و روستاهای کریم آباد و دهنو هاشم آباد
مشرق آهوان جلوهای خاص خود را همراه با طلوع خورشید دارد آن هنگام که خورشید از پس کوهساران بینالود چهره تاریک دشت را روشنی می بخشد آن چه بیاد می ماند پرتو زرین آفتاب است که طلوعی دل انگیز را به مردم آهوان هدیه می دهد

آری اگر از شرق به آهوان وارد شوید باید جاده آسفالت دستجرد آهوان را از داخل زمینهای عباس آباد طی کرده تا بعد از گذر از کنارمهد علم و تربیت دبستان شهید آهویی و دیدن استخر پر از آب وارد آهوان شوید.

از غرب و شمال غربی به روستای عبداله آباد شبیه خوانها و از جنوب غربی به روستاهای حکیم آباد و عبیبر آباد متصل می باشد.
اگر از غرب وارد آهوان شوید ابتدا باید زیرگذر راه آهن عبداله آباد را سپری نمایید آنگاه بحرکت خود در جاده آسفالت آهوان به عبداله ادامه داده تا به ورودی غربی آهوان برسید غروبهای بسیار زیبا و دیدنی
آهوان واقعا دیدنی است وقتی که خورشید چون خسیسی آخرین اشعه های طلای خود را از زمین رخت می بندد فقط حرکت مردان سخت کوش روستای من آهوان از کار و تلاش است است که تمامی غمها را از دل می برد تا باشنیدن صدای اذان از بلند ترین گلدسته های مسجد روستا یک روز بیاد ماندنی را باشرکت در نماز جماعت روستا پایند دهند.
طبق سرشماری رسمی سال ۱۳۸۵ روستای آهوان دارای ۱۱۸ خانوار و تعداد ۳۹۱ نفر جمعیت بوده که شامل ۱۹۴ نفرر مرد و ۱۹۷ نفر زن بوده است.(استخراج از سایت مرکز آمار ایران - محمد تاجیک)
وجه تسميه: در دشت آهوان از قديم آهوي فراوان وجود داشته است. خواندمير مىنويسد كه در 678ق/1279م كه اباقاخان براي دفع شر لشكر ايل قراوناس كه از جنگجوترين اقوام مغول بودند، عازم خراسان بود، در ميان راه طرح شكار انداخت و در آن صيدگاه، غازان نوادة وي و هفتمين ايلخان مغول كه در آن هنگام كودكى 8 ساله بود و تحت تربيت نياي خود به سر مىبرد، آهويى در میان نیزارهای شكار كرد (3/121).
در این روستا قناتی با آب شیرین وگوارا وجود دارد که دل هر رهگذر تشنه را می رباید
طول قنات ۴۰۰۰مترمی باشد که عمق مادر چاه آن ۲۵ متر است تعداد میله چاه ۲۰۰حلقه است مردم آهوان بر این باورند که این قنات بخاطر قدوم مبارک حضرت رضا (ع) هیچگاه خشک نخواهد شد
با عنایت به مسیر حرکت امام رضا (ع) از مدینه به شهر طوس از طریق جاده ابریشم و توقف در نیشابور و بیان حدیث سلسله الذهب تاریخ نویسان نیشابور ومردم آهوان داستان ضمانت آهو توسط حضرت رضا(ع) را مربوط به اين روستا مىدانند و علت نام گذاري روستا را را به آهوان، همين داستان ذكر مىكنند.
سابقة تاريخى آهوان نیشابور: نیشابو از زمانهاي قديم منزلگاه مسافران و كاروانهايى بوده كه از طریق جاده ابریشم از ري به خراسان يا بر عكس مىرفتهاند جاده ابریشم از شمال روستای آهوان میگذشته گه امروزه بعد از گذشت هزاران سال بعلت رفت آمد های زیاد اسبان و شتران در این سرزمین صاف وهموار آهوان گودالی به نام ته بزه در مسیر این جاده در شمال روستا ایجاد شده است
اما كلاويخو كه در 806ق/1403م به ايران آمده، آهوان را دهكدة بزرگى كه بر كنار رودي ساخته شده و داراي دو دژ بوده وصف كرده است (ص 181). در تواريخ دورة افشاريه نيز به مناسبت عبور نادرشاه از آنجا ذكر آن آمده است (استرابادي، 99؛ مروي، 2/463- 465). در متون دورة قاجار نيز نام برده شده است.
برگرفته از وبلاگ آقای مراد علی آهوییhttp://salamahvan.blogfa.com